Dự báo Nhu cầu
Định nghĩa
Dự báo Nhu cầu (Demand Forecasting) là quá trình sử dụng các phân tích dự đoán để ước tính nhu cầu của khách hàng đối với sản phẩm hoặc dịch vụ của doanh nghiệp trong một khoảng thời gian tương lai.
Đây là đầu vào (Input) tối quan trọng cho hầu hết các hoạt động MOC - Hoạch định (Planning) trong doanh nghiệp.
Tầm quan trọng
Dự báo nhu cầu ảnh hưởng trực tiếp đến:
- Vận hành: Lên kế hoạch sản xuất, quản lý ca kíp.
- Tồn kho: Quyết định đặt bao nhiêu hàng (Mô hình EOQ (Economic Order Quantity)).
- Tài chính: Dự báo doanh thu, lập ngân sách (Báo cáo Kết quả Kinh doanh).
- Marketing: Lên kế hoạch khuyến mãi, phát triển sản phẩm mới.
Các Phương pháp Dự báo
Có hai nhóm phương pháp chính:
-
Phương pháp Định tính (Qualitative):
- Mô tả: Dựa trên ý kiến chủ quan, kinh nghiệm và phán đoán.
- Ví dụ: Lấy ý kiến chuyên gia (phương pháp Delphi), khảo sát ý định của khách hàng, Nghiên cứu Thị trường (phỏng vấn sâu).
- Khi dùng: Khi thiếu dữ liệu lịch sử (sản phẩm mới) hoặc môi trường bất ổn.
-
Phương pháp Định lượng (Quantitative):
- Mô tả: Dựa trên dữ liệu lịch sử và các mô hình toán học, thống kê.
- Ví dụ:
- Mô hình Chuỗi thời gian (Time Series): Giả định tương lai là sự lặp lại của quá khứ (ví dụ: Trung bình trượt, San bằng mũ).
- Mô hình Nhân quả (Causal Models): Tìm mối quan hệ nguyên nhân-kết quả (ví dụ: mô hình hồi quy, phân tích mối liên hệ giữa doanh số và chi tiêu quảng cáo).
- Khi dùng: Khi có đủ dữ liệu lịch sử và môi trường tương đối ổn định.