Cơ cấu Theo sản phẩm

Định nghĩa

Cơ cấu Theo sản phẩm (hay Cơ cấu Phân chia / Khối) là một hình thức phòng ban hóa trong đó tổ chức được chia thành các đơn vị hoặc khối (divisions) bán tự chủ (semi-autonomous). Mỗi khối chịu trách nhiệm cho một dòng sản phẩm hoặc thương hiệu cụ thể.

Mỗi khối này thường hoạt động như một doanh nghiệp nhỏ riêng biệt, bên trong có đầy đủ các phòng ban chức năng của riêng mình (như marketing, tài chính, sản xuất).

Ví dụ: Một tập đoàn (Holding) có:

• Khối A (Sản phẩm Tiêu dùng) $\to$ (có Marketing A, Tài chính A, Sản xuất A)
• Khối B (Sản phẩm Công nghiệp) $\to$ (có Marketing B, Tài chính B, Sản xuất B)

Ưu điểm

1. Tập trung vào Kết quả (Results-Oriented): Giám đốc Khối chịu trách nhiệm hoàn toàn về lợi nhuận của sản phẩm/khối của mình.
2. Linh hoạt và Thích ứng Nhanh: Mỗi khối có thể phản ứng nhanh với thay đổi của thị trường liên quan đến sản phẩm của họ, mà không ảnh hưởng đến các khối khác.
3. Đào tạo Quản lý Tổng quát: Đây là môi trường tốt để đào tạo các nhà quản lý tổng quát (Giám đốc Khối) thay vì chỉ các chuyên gia chức năng.

Nhược điểm

1. Trùng lặp Nguồn lực (Duplication):
   • Đây là nhược điểm lớn nhất. Công ty có nhiều phòng marketing, nhiều phòng tài chính… $\to$ Tăng chi phí vận hành tổng thể.
2. Giảm Chuyên môn hóa: Chuyên môn chức năng bị “pha loãng” và phân tán ra các khối, không tập trung như Cơ cấu Chức năng.
3. Xung đột giữa các Khối: Các khối có thể cạnh tranh lẫn nhau để giành nguồn lực từ công ty mẹ.