Chuỗi Giá trị (Value Chain)
Định nghĩa
Chuỗi Giá trị là một mô hình do Michael E. Porter phát triển, dùng để phân tích các hoạt động bên trong một công ty. Mô hình này chia nhỏ công ty thành một chuỗi các hoạt động có liên quan chiến lược, nhằm mục đích hiểu rõ các nguồn gốc của chi phí và các yếu tố tạo nên sự khác biệt hóa.
Mục tiêu của phân tích chuỗi giá trị là xác định các hoạt động tạo ra giá trị nhiều nhất và các hoạt động không hiệu quả, từ đó tìm cách tối ưu hóa để tạo ra Lợi thế cạnh tranh.
Các thành tố của Chuỗi Giá trị
Mô hình bao gồm 2 loại hoạt động:
1. Các Hoạt động Chính (Primary Activities)
Đây là các hoạt động liên quan trực tiếp đến việc tạo ra, bán, và chuyển giao sản phẩm đến tay khách hàng, cũng như dịch vụ sau bán hàng.
- Logistics Đầu vào (Inbound Logistics): Nhận hàng, lưu kho, quản lý nguyên vật liệu.
- Vận hành (Operations): Các quy trình biến đổi đầu vào thành sản phẩm cuối cùng (sản xuất, lắp ráp).
- Logistics Đầu ra (Outbound Logistics): Thu gom, lưu kho và phân phối sản phẩm đến khách hàng.
- Marketing và Bán hàng (Marketing & Sales): Các hoạt động quảng bá, định giá, bán hàng để thuyết phục khách hàng mua sản phẩm.
- Dịch vụ (Service): Các hoạt động duy trì và nâng cao giá trị sản phẩm sau khi bán (bảo hành, sửa chữa, hỗ trợ kỹ thuật).
2. Các Hoạt động Hỗ trợ (Support Activities)
Đây là các hoạt động cung cấp hạ tầng và hỗ trợ cho các hoạt động chính.
- Mua hàng (Procurement): Hoạt động mua sắm nguyên vật liệu, máy móc, thiết bị.
- Phát triển Công nghệ (Technology Development): R&D, cải tiến quy trình, tự động hóa.
- Quản trị Nguồn Nhân lực (Human Resource Management): Tuyển dụng, đào tạo, đãi ngộ.
- Cơ sở Hạ tầng Doanh nghiệp (Firm Infrastructure): Bao gồm quản lý chung, kế toán, tài chính, pháp lý, quản trị chất lượng.
Biên lợi nhuận (Margin): Là chênh lệch giữa tổng giá trị (Doanh thu) mà khách hàng sẵn lòng trả và tổng chi phí để thực hiện các hoạt động trong chuỗi giá trị.